Okrągły otwór znajdujący się w obrębie tęczówki

Okrągły otwór znajdujący się w obrębie tęczówki nieco bliżej strony nosowej nazywa się źrenicą (po łacinie pupilla, podobno ze względu na to, że malutki obraz obserwatora widoczny w źrenicy drugiego człowieka wygląda jak mała dziewczynka). Źrenica zarówno wtedy, kiedy jest rozszerzona, a także kiedy jest zwężona, ma u ludzi kształt okrągły natomiast u zwierząt jest zwykle okrągła, tylko kiedy się rozszerza. W stanie skurczu ma ona u zwierząt różne kształty, z koła może zamieniać się w szparkę lub nawet przyjmować kształt hantli. Wiele zwierząt, jak niższe ssaki i ptaki, może rozszerzać i kurczyć źrenicę jednego oka, u człowieka obie zachowują się jednakowo, także podczas zamknięcia jednej powieki. Normalna źrenica człowieka ma pomiędzy 2,5 a 4 mm średnicy, ale w krańcowych przypadkach stwier-dzano zarówno 1,5, jak i 8 mm. Na wielkość źrenic ma wpływ przede wszystkim natężenie światła i odległość przedmiotu, powodem rozszerzenia może być także strach, zainteresowanie i wiele stanów emocjonalnych. Piękna dziewczyna może wywołać u mężczyzny rozszerzenie źrenic o około 30’°/o, zaś mężczyźni nieświadomie wolą fotografie kobiet, na których źrenice zostały powiększone za pomocą retuszu. (W końcu to nic nowego. Dla osiągnięcia tego efektu od dawna używano belladony – nazwa tego lekarstwa znaczy – piękna kobieta).

Soczewka jest bardziej płaska z przodu niż z tyłu, jest lekko- żółtawa i miękka, z wiekiem spłaszcza się jeszcze bardziej, żółknie i twardnieje. W soczewce nie ma krwi, jest ona odżywiana przez otaczający płyn. Najważniejszą chorobą soczewki jest zaćma, której pierwszym objawem jest pojawienie się nieruchomych plamek – normalnie wszystkie plamki widziane przez zdrowe oko pływają i skaczą w typowy sposób w obrębie pola widzenia.

Siatkówka znajduje się w tylnej części oka i jest celem dla fal świetlnych. Promienie świetlne, kiedy do niej dochodzą, powinny już być prawidłowo skupione, głównie przez rogówkę i w części przez soczewkę, a powstający obraz zmniejszony i odwrócony. Każdy z dwu stojących naprzeciw siebie w odległości 3 m mężczyzn, mających po 180 cm wzrostu, odbiera na własnej siatkówce odwrócony obraz drugiego zmniejszony do 1 cm. Sposób oznaczania wzroku w Ameryce 20 : 20, a w Wielkiej Brytanii 6 :6 (pierwsza wartość wyrażona jest w stopach, a druga w metrach, obie oznaczają to samo) odnosi się do liter umieszczonych w odległości 20 stóp lub 6 metrów od badanego. Litery mają wysokość 0,35 cala lub 8,75 mm i z tej odległości tworzą w oku badanego kąt widzenia równy 5 minutom, czyli 1/i2 stopnia, a litera taka zostaje zmniejszona do obrazu wysokości 0,025 mm. Jeśli wzrok badanego ma zostać określony jako dobry, to siatkówka i mózg muszą odcyfrować tej właśnie wielkości obraz.

Leave a Reply